Merhaba arkadaşlar.
Yine bir proje ile karşınızdayım. Bu yazımda gitarımın perde demirlerini değiştirip sizinle her adımını paylaşma çalışacağım. Yazımı bir sürü gereksiz ayrıntı ile uzattığımı, gerçekten bu işe niyetli olmayanları caydırıp okumalarına engel olmaya çalıştığımı itiraf edip, yazıma geçiyorum… 
Öncelikle söylemeliyim ki; eğer alet edevat sıkıntınız varsa, daha önce elinize herhangi bir alet almışlığınız yok ise ve sorun anında yardım alabileceğiniz birisi yok ise bu kadar ağır ve zor bir operasyona girmemeniz sizin açınızdan daha iyi olacaktır. Ve yarın birgün yapacağınız işlemler yüzünden gelip burda beni suçlamazsanız çok sevinirim 
Çünkü tüm sorumluluk size aittir.
Binding diye tabir edilen filetolu saplarınıza uygulayacağınız aşamalar farklılık gösterecektir. O farklılıklara bu yazımda yer vermediğimi de baştan söyleyeyim
Gelelim fasülyenin faydalarına.
Yeni bir takım perde demirine ihtiyacımız olacak. Alaşımlar, genişlikler, yükseklikler vs. gibi unsurlar arasından size en uygun olanını seçmeniz gerekiyor. Bu aşamada ihtiyacınız olan bilgilere Google üzerinden ulaşabilirsiniz.
Seçiminizi yaptınız diyelim. İnternet üzerinden sipariş veriyorsunuz. Sanal market görevlisi tarafından \’gel onu alma, şu kesilmemiş perde şeritlerinden iki tane al, daha iyidir daha kalitelidir\’ gibi telkinlere kesinlikle ve kesinlikle kulak asmayın. Satıcının söyledikleri doğru bile olsa.
Kesilmemiş şeritlerden farklı uzunluklarda 24 adet (tabi, sizin farklı olabilir) demir çıkartmak çok zor olacaktır. İlk başarızlığım bu oldu. Son 3 perdeye eski demirleri takmak zorunda kaldım.
Kesilmemiş şeritlerin ikinci zorluğu elinizde çok keskin ağızlı keski yok ise (bazı durumlarda sahip olsanız bile) şerit kesilirken uygulanan baskı yüzünden perde demirlerinin uçlarında eğilmeler-ezilmeler olabiliyor. Bu ezilmelerin size zorluk çıkartmaması için mecburen demir boyları uzatılacak ki bu durumda da atmamış olduğunuz için şükrettiğiniz eski perde demirlerine muhtaç olacaksınız.
Kesilmiş perde demirlerini seçip aldınız. Mesela benim gibi sap üzerindeki adi medium demirler yerine jumbo-large perde demirleri tercih ettiniz diyelim.
Şimdiki aşama yapıştırıcı temini olacak. İnternette gerekli aramalar sonunda epoxy veya cyanoacrylate bazlı tutkalların gerekli olduğunu görüp, tüm aramalarımızın sonucunda bunlara ulaşamayıp iyi kalitede ağaç tutkalı aldık diyelim. Bir yanlış daha yapmış olacağız. İhtiyacımız olan tutkalın cinsi çok önemli. Perde demirlerini yuvalarına bağlayacak kadar sevgi dolu olmalı fakat yavru kuşların yuvadan uçma zamanı geldiğinde de bırakmasını bilmeli. Yani deniz tutkalı kullanıp perde demirlerini sonsuza kadar sabitlemiş olmayalım. Aynı şekilde basit bir tutkal kullanıp tüm işlemlerden sonra bir süre geçince perde demirlerimiz dökülen süt dişleri gibi teker teker sapınıza veda etmemeli. Ayrıca sıkıca sabitlenmiş perdeler sustain ve ton üzerine etki edecektir, bunu unutmamak lazım.
Aşağıda ekli görsellerden de anlayabileceğiniz üzere tamamen başarısızlıkla sonuçlanmış bir çalışma göreceksiniz. Bunun sebeplerini yeri geldikçe size aktaracak ve ikinci denememde tekrar bu hatalara düşmemeye çalışacağım.
Şimdilik sap üzerindeki demirleri aşınmış, eskimiş olarak düşünelim ve söküm işlemine başlayalım.
Duruma göre ihtiyacımız olacak alet edevatlar yeri geldikçe yazı içinde yerlerini belli edecekler.
Malzemelerimiz tamam, telleri söktük, sapı çıkarttık, üst eşiğimizin güvenliğini sağladık. Artık işin TEK zevkli tarafına geçebiliriz. Evet, perde demirlerimizden intikam alma vaktidir. Aşağıda görsellerdeki gibi teker teker ve yavaş yavaş, tadını çıkara çıkara perde demirlerini saptan ayrı düşürüyoruz. Benim tavsiyem kesinlikle son perdelerden başlamanız yönünde olacaktır. Mesela, son iki perdenizi çıkartıp yerine yenilerini takmaya çalışabilirsiniz. Eğer başarılı olursanız diğerlerini de değiştirebilirsiniz. Benim gibi ilk perdelerden başlayıp iş işten geçtikren sonra ah-tüh etmeyin Perdeleri sökerken bıçak veya keski gibi aletlerle perdelerin uçlarından hafifçe kaldırarak başladığımız uçtan diğer uca kadar yavaşça ve nazikçe azar azar kaldırıp perde demirini çıkartıyoruz.
Ben burda 24 perdeyide söküp klavye üzerinde yaptığım bir değişikliği de aktarmak istiyorum.
Bildiğiniz üzere klavyeler belli bir radius\’a yani eğrilik yarıçapına sahipler. Ben, bu eğriliği tamamen sıfırlayıp dümdüz bir yüzey elde ettim. Klasik gitar sapı gibi düşünebilirsiniz. Bunun iyi yada kötü farklı sonuçları mutlaka olacaktır. Daha sonra kullandıkça izlenimlerimi aktaracağım.
Tüm perdelerinizi söktüğünüzü varsayarak devam ediyorum:
Çok çok ince bir zımpara kağıdı ile bir bebek kadar narin ve savunmasız klavye ağacımıza gerekli muameleyi yapmamız gerekiyor. (Burada ben planya ve ağır zımpara makinesi kullandım, sebebi malum ) Perde demiri gibi bir engelimiz olmadığı için rutin temizliklerde karşımıza çıkan demirlerin diplerindeki temizlenmeyen tortuları da rahatlıkla uzaklaştırabileceğiz. Her yer homojen bir şekilde temizlendikten sonra bir toplu iğne vb. Malzeme ile perde demirlerinin yuvalarını kazımamız gerekiyor. Kazımak dedim, evet. Çok önemli bir ayrıtıyı daha aktarıyorum, sıkı durun: Söktüğümüz perde demirinin sap içerisine gömülen kısmı aldığımız demirlerin aynı kısmından kısa ise perde demirimiz yerine asla oturmayacaktır. Bu aşamadaki çözümümüz \’kıl testere ve laması\’ olacaktır. (Aynen İş Eğitimi dersinde geçtiği gibi yazdım…) İnce kıl testere ile demir yuvalarını birazcık daha derinleştiriyoruz ve tekrar temizliyoruz.
Mevcut tutkal vb. kirleri temizledikten sonra en sondaki perdelerden başlayarak birkaç perde demirinin provasını yapmalıyız. Tutkal olmadan demirleri yerlerine oturtmayı denememiz gerekiyor. Tutkal sürdükten sonra ilk denememiz çok sancılı oluyor, malum. Perdeyi yerine prova ederken perde demiri üzerine koyacağımız çok çok sert ve düzgün bir ağaç parçasının üzerinden çekiçle çok nazik bir şekilde ve her defasında farklı bir yerinden vurarak demiri yerine yerleştirmeyi deniyoruz. Kesinlikle demir üzerine arada ağaç olmadan çekiçle vurmuyoruz. Güzelce oturunca diğer perde demirlerinde olduğu gibi nazikçe çıkarttık ve gerekli olan gazı almış olarak tutkal yardımıyla tam montaj aşamasına geçtik. Her 4 perdede bir önceden taktığımız perdelerin yerinden oynayıp oynamadığını kontrol ederek ve olabildiğince yavaş, olabildiğince sakin ve sabırlı bir şekilde tüm perde demirlerini yerlerine yerleştiriyoruz.
Montaj aşaması bittikten sonra taşmış olan tutkalları çok fazla dağıtmadan temizliyoruz. Tüm perdeleri tekrar tekrar kontrol ediyoruz, aynı yükseklikteler mi ve yerlerinden oynamışlar mı diye. Eğer çok hafif bir yükseklik farkı olduğunu düşündüğümüz bir yer olursa, ki genelde oluyor, tutkal kurumadan gerekli müdahaleyi yapmamız gerekiyor. Milimetrik bir fark bile olsa teller takıldıktan sonra yükseklik farkından dolayı inanılmaz sıkıntılar çıkartabiliyor. Bu yüzden her bir perde demirinin yerine tam oturduğundan ve yüksekliklerinin aynı olduğundan emin olmadan sonraki aşamaya geçmiyoruz.
Mümkünse bir gece sapın dinlenmesini bekliyoruz.
Tutkalların tamamen kurumuş olduğuna kanaat getirirsek tesviye aşamasına geçiyoruz. (İbrahim Tatlıses\’den Dertler Derya Olmuş adlı parçayı fona alabiliriz. Çok sıkıntılı bir aşamadır kendileri.) Kaba kısımları zımpara taşı ile temizleyebiliriz. Çok kısa temaslar ile zımparalıyoruz. Çünkü ani ısınan perde demirimiz bağımsızlığını ilan edebiliyor. Ayrıca geri dönüşü olmayan bir işlem olduğundan dolayı mümkün mertebe dikkat edip fazla zımparalamaktan kaçınıyoruz.
Kabasını hallettikten sonra uygun eğeler yardımı ile ince temizliğe başlıyoruz. Dik açı ile bakılınca dalgalanmadan, orantılı uzunluklar elde edip etmediğmizi kontrol ediyoruz. İnce zımpara işleminde sap ağacımıza temas etmemeye özen gösteriyoruz. Giderek daha ince zımparalar kullanarak tesviye işlemimizi bitiriyoruz. Elimizi zedelemeyecek şekilde tesviye ettiğimizden emin olunca sonraki aşamaya geçiyoruz.
Son temizliklerimizi yapıp varsa klavye bakım ürünleri ile klavyemizi şımartıyoruz.
Sapı yerine takıyoruz.
Mümkünse temiz klavye ve cici perde demirlerimizi eski teller ile üzmüyor ve yeni bir set tel takıyoruz.
Daha büyük perde demirlerine geçilmişse mutlaka, geçilmemişse %99,9 oranında bızlamalar ve cızlamalarla karşılaşıyoruz. Sap ayarıdır, köprü yükseklik ayarıdır derken bu sorunları da geçmişte bırakıyoruz. Sap ayarı ve köprü ayarından sonra entonasyon ayarı yapmazsak olmaz tabi ki
Ve mutlu son.
Not: Yazı gerçekten uzun oldu, farkındayım Başka yerlerde karşınıza çıkacağını düşünmediğim kadar ayrıntılı olarak aktarmaya çalıştım. Dikkat etmeniz gereken öyle yerler var ki, en ufak bir hata tüm projeyi çöpe attırabiliyor…
Soru ve yorumlarınızı çekinmeden paylaşabilirsiniz.
Faydalı bir çalışma olduğunu umuyorum.
Kolay gelsin…